Tin Khoa học - Công nghệ trong nước

Phát hiện loài thực vật mới - Phòng kỷ Quảng Bình Aristolochia quangbinhensis Do

.

Một nhóm các nhà nghiên cứu thuộc Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam – Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Đại học Dược Hà Nội và Viện Thực vật Dresden – Cộng hòa Liên bang Đức, đã phát hiện và mô tả một loài thực vật mới thuộc chi Aristolochia subgenus Isotrema (Aristolochiaceae), đặt tên là Phòng kỷ Quảng Bình Aristolochia quangbinhensis Do.  Kết quả được công bố trên tạp chí chuyên ngành PhytoKeys 33 (2014).

Chi Aristolochia L. gồm khoảng 500 loài, phân bố chủ yếu ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, các loài thực vật trong chi này là thức ăn ưa thích của sâu non thuộc họ Bướm phượng (Papilionidae) – bộ Cánh vẩy (Lepidoptera), và được sử dụng rộng rãi trong nền y học dân tộc của Việt Nam và Trung Quốc. Đây cũng là nhóm thực vật quan trọng trong nghiên cứu đồng tiến hóa của sinh giới.

Loài Phòng kỷ Quảng Bình Aristolochia quangbinhensis Do có đặc điểm hình thái tương tự với các loài Aristolochia championii Merrill, A. versicolor Hwang (phân bố ở Nam Trung Quốc) và A. vallisicola Yao (phân bố ở Peninsular, Malaysia). Tuy nhiên, loài mới được phân biệt với các loài kể trên bởi những đặc trưng hình thái như: cuống lá dài 1.5–2.5(–3)1 cm, phiến lá hình ellip đến ellip thuôn; cuống cụm hoa dài 1.5–2 cm; đài hình chuông, đường kính 2–2.5 (–3) cm và duy nhất màu hồng, phớt tím trên cả 2 mặt, bao hoa không có các chấm màu và gân song song, bao hoa 3 thùy không đều nhau, mép các thùy cuộn tròn.

Hình thái chung của Phòng kỷ Quảng Bình Aristolochia quangbinhensis Do (Ảnh: Nghiêm Đức Trọng)

Loài mới được phát hiện dưới tán rừng lá rộng thường xanh trên núi đất thấp, gần với khu vực vùng đệm Vườn Quốc Gia Phong Nha - Kẻ Bàng, nơi đang chịu những tác động mạnh từ hoạt động đốt, phá rừng mở rộng diện tích canh tác, làm suy giảm vùng phân bố và kích thước của quần thể. Chính vì thế, theo tiêu chuẩn của Liên minh quốc tế bảo tồn thiên nhiên và tài nguyên thiên nhiên (IUCN - 2013), loài Phòng kỷ Quảng Bình Aristolochia quangbinhensis Do được đề nghị ở mức sắp nguy cấp (VU D2) và cần được quan tâm bảo tồn.

01: Số 3 trong phân loại thực vật có nghĩa là hầu hết các mẫu đo đếm kích thước nằm trong khoảng 1.5–2.5 cm, nhưng cá biệt có mẫu đo được 3 cm.

Nguồn tin: Đỗ Văn Trường, Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam
Xử lý tin: Thanh Hà

Bản quyền thuộc về Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.
Địa chỉ: 18 Hoàng Quốc Việt, Cầu Giấy, Hà Nội. Email: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
Khi phát hành lại thông tin trên Website cần ghi rõ nguồn: "Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam".